Khả năng chịu lực của tấm bê tông nhẹ không chỉ phụ thuộc vào chiều dày mà còn liên quan đến cấu tạo cốt thép, khẩu độ dầm, hệ kết cấu đỡ và phương án liên kết.
Đặc biệt với sàn ALC, EPS việc lựa chọn đúng loại tấm và điều kiện sử dụng có ý nghĩa quan trọng. Dưới đây là 5 yếu tố cần quan tâm để hệ tấm đáp ứng yêu cầu chịu tải theo thiết kế.
1. Cấu tạo cốt thép và lựa chọn đúng loại tấm
Tường bao, vách ngăn và sàn có yêu cầu chịu tải khác nhau, vì vậy cần lựa chọn cấu tạo tấm phù hợp với từng hạng mục.
Theo kinh nghiệm tư vấn của Tấm Bê Tông Nhẹ VN:
- Đối với tường bao, vách ngăn không chịu lực chính: Có thể ưu tiên tấm ALC không lưới hoặc một lưới thép để tối ưu chi phí khi đáp ứng yêu cầu thiết kế. Với tường bao, vẫn cần xem xét thêm chiều cao tường, tải trọng gió và phương án liên kết.
- Đối với sàn ALC, EPS: Khuyến nghị sử dụng tấm chuyên dụng có hai lưới thép gia cường, chiều dày từ 100 mm trở lên.
- Không sử dụng tấm ALC không lưới thép để thay thế tấm sàn chịu tải.
2. Ảnh hưởng của khẩu độ dầm đến khả năng chịu tải
Khẩu độ hay nhịp kê đỡ là khoảng cách giữa các vị trí đỡ tấm theo phương chịu lực.
Với cùng một loại tấm, khi khoảng cách kê đỡ tăng, yêu cầu về khả năng chịu uốn và kiểm soát độ võng cũng tăng theo.
Ví dụ, không thể mặc định một tấm sàn ALC dày 100 mm có thể sử dụng cho mọi khoảng cách dầm chỉ vì bên trong có hai lưới thép.
Khi lựa chọn tấm sàn cần kiểm tra đồng thời:
- Chiều dài nhịp: Khoảng cách thực tế giữa các vị trí kê đỡ.
- Chiều dày và cốt thép: Cấu tạo tương ứng với quy cách tấm đang sử dụng.
- Khả năng chịu tải: Thông số chịu tải của sản phẩm ứng với điều kiện kê đỡ và khẩu độ thiết kế.
Không tự ý tăng khoảng cách dầm khi chưa kiểm tra khả năng chịu tải và độ võng cho phép của hệ sàn.
3. Vai trò của hệ kết cấu và điểm kê đỡ
Hệ dầm, cột và các bộ phận kết cấu chính có nhiệm vụ tiếp nhận, truyền tải trọng của hệ tấm theo thiết kế.
Đối với sàn ALC, cần đặc biệt quan tâm đến ba yếu tố:
- Hệ dầm chịu lực: Có cấu tạo và khả năng chịu tải phù hợp với công trình.
- Chiều dài gối đỡ: Hai đầu tấm phải được kê đỡ đúng yêu cầu kỹ thuật của sản phẩm.
- Độ ổn định của hệ khung: Các bộ phận chịu lực và liên kết phải làm việc đúng theo phương án thiết kế.
Tấm sàn có hai lưới thép không đồng nghĩa với việc có thể tùy ý giảm số lượng dầm đỡ. Ngược lại, hệ khung chắc chắn cũng không thể thay thế yêu cầu lựa chọn đúng loại tấm chịu tải.
Việc bổ sung hoặc thay đổi dầm, cột cần được xem xét trong thiết kế kết cấu, không tự thực hiện như một biện pháp gia cố riêng lẻ.
4. Ảnh hưởng của phương án liên kết đến độ ổn định
Ngoài khả năng chịu lực của bản thân tấm, hệ liên kết còn có vai trò giữ tấm đúng vị trí và truyền lực theo cấu tạo thiết kế.
Tùy loại tấm và vị trí sử dụng, các liên kết có thể bao gồm ke góc thép, vít, neo hoặc phụ kiện chuyên dụng.
Cần phân biệt rõ:
- Liên kết cơ học: Giúp cố định tấm với hệ kết cấu và truyền lực theo phương án thiết kế.
- Keo lắp ghép: Được sử dụng theo cấu tạo và yêu cầu của từng hệ sản phẩm.
- Vật liệu xử lý mối nối: Hỗ trợ hạn chế nứt, hoàn thiện bề mặt tại vị trí tiếp giáp giữa các tấm.
Đặc biệt, không sử dụng keo xử lý mối nối, băng lưới hoặc bột bả Skimcoat để thay thế cốt thép bên trong tấm hay các chi tiết liên kết chịu lực.
5. Kiểm soát tải trọng sử dụng và tải trọng thi công
Khả năng chịu tải của hệ tấm cần phù hợp với mục đích sử dụng thực tế.
Đối với sàn, cần phân biệt:
- Tĩnh tải: Trọng lượng bản thân tấm, lớp cán nền, gạch lát và các bộ phận hoàn thiện cố định.
- Hoạt tải: Tải trọng phát sinh trong quá trình sử dụng như người đi lại, đồ đạc và các hoạt động tại khu vực sàn.
- Tải trọng tập trung: Tải trọng tác dụng tại một phạm vi nhỏ, chẳng hạn chân máy móc hoặc thiết bị nặng.
Ngoài tải trọng khi sử dụng, giai đoạn thi công cũng cần được kiểm soát. Không tập kết nhiều tấm hoặc vật tư nặng tại một vị trí sàn khi chưa kiểm tra tải trọng cho phép.
Với công trình tầng cao, việc vận chuyển, nâng hạ và lắp đặt phải tuân thủ biện pháp thi công, bảo đảm an toàn cho hệ kết cấu và các tấm đang được lắp dựng.
Khả năng chịu tải thực tế cần được đối chiếu với hồ sơ thiết kế và tài liệu kỹ thuật tấm bê tông nhẹ tương ứng, không chỉ đánh giá qua chiều dày hoặc số lượng lưới thép.
Kết luận
Khả năng chịu lực của hệ tấm bê tông nhẹ phụ thuộc vào sự phù hợp giữa cấu tạo tấm, khẩu độ dầm, hệ kết cấu đỡ, phương án liên kết và tải trọng sử dụng.
Đối với sàn ALC, Tấm Bê Tông Nhẹ VN khuyến nghị sử dụng tấm chuyên dụng hai lưới thép, chiều dày từ 100 mm trở lên, đồng thời lựa chọn quy cách phù hợp với khẩu độ và tải trọng thiết kế.
Liên hệ Tấm Bê Tông Nhẹ VN để được tư vấn lựa chọn tấm ALC phù hợp với từng hạng mục công trình.
